Jump to content

George Cartland

Bisangiddwa ku Wikipedia

Sir George Barrington Cartland, CMG (yazaalibwa nga 22 Ogwomwenda 1912 – 31 Ogwomusanvu 2008) ye yali omumyuka w'Akulira ettwale lya Bungereza mu Uganda yekka, mu ofiisi okuva mu 1961 okutuuka mu 1962. Oluvannyuma lw’okuwummula, yafuuka omumyuka wa Cansala wa Yunivasite y’e Tasmania.[1]

Cartland yazaalibwa nga 22 Ogwomwenda 1912 mu bazadde be William Arthur ne Margaret Cartland.[2] Okusoma kwe kwamutwala mu Manchester High School ne Yunivasite y'e Manchester, gye yasomera diguli ey'ekitiibwa mu byafaayo.[3]

Empeereza y’amatwale

[kyusa | kolera mu edit source]

Oluvannyuma lwa yunivasite yeegatta ku Buweereza bw'Amatwale era n’asindikibwa okutendekebwa mu Hertford College, Oxford.[3]

Mu 1935, Cartland yasindikibwa mu kifo kye yasooka okuteekebwa ku Gold Coast, kati eyitibwa Ghana. Nga omukozi omuto ow'amatwale yakolera ku kitebe ekikulu ek'amatwale okutuusa mu 1944. Okuva awo yasindikibwa okuddayo e London n'aweereza awaka mu Ofiisi y'Amatwale.[3]

Ku ofiisi y’amatwale Cartland yakolera mu ttabi ly’okunoonyereza ku Afirika. Mu 1948, yali muwandiisi w’olukuŋŋaana lwa London African Conference. Ba Gavana n'abakulembeze b'ebyobufuzi abalala okuva mu Afirika baatuula okukubaganya ebirowoozo ku nkola y'amatwale n'okwefuga mu biseera eby'omu maaso nga bammemba ba Commonwealth.[3]

Mu 1949, yasindikibwa mu Uganda abeere omuwandiisi w’ebyobufuzi era n’asigalayo ekiseera kyonna. Yafuuka omuwandiisi w’obuweereza bw’abantu ne gavumenti z’ebitundu wamu n’okubeera mmemba ku lukiiko olufuzi mu 1952. Mu 1955, yalondebwa okuba minisita w’obuweereza bw’abantu. Mu 1958, yafuuka minisita w’ebyenjigiriza n’abakozi era omuwandiisi omukulu mu gavumenti mu 1960. Mu kifo kino, yakola kinene mu kutondawo Yunivasite y’obuvanjuba bwa Afirika. Okwongera ku kino n’afaayo ku kukula kw’ettendekero lya Yunivasite e Makerere.[3]

Olw'okutandikawo enkola y'okwefuga munda mu ggwanga mu 1961, yafuuka omumyuka wa Gavana wa Uganda eyasooka era eyasembayo. Mu kifo kino yasiimibwa okuyambako okuteekawo omusingi gw'okwefuga kwa Uganda.[3]

Mu kuwummula, Cartland yafuuka omuwandiisi wa Yunivasite y’e Birmingham. Omulimu gwe mu kitundu kino era gwatwaliramu akakiiko akafuzi ak’olukiiko olufuzi olwa Inter-University Council for Higher Education Overseas wakati wa 1963 ne 1967. Yali mmemba w’akakiiko ka Commonwealth Scholarship Commission wakati wa 1964 ne 1967.[3]

Mu 1968, yagenda e Tasmania okutandika omulimu ng'omumyuka wa kansala wa Yunivasite y’e Tasmania. Yakolera mu kifo kino okumala emyaka kkumi egyaddirira era n’aweebwa ekitiibwa kya Doctor of Laws ow’ekitiibwa ng’asiimibwa olw'obuweereza bwe. Era yaliko omumyuka wa ssentebe w’akakiiko k’abamyuka ba ba kansala mu Australia wakati wa 1975 ne 1977.[3]

Gavumenti ya Tasmania yamulonda nga Ssentebe w’akakiiko akagaba amagezi ku South-West National Park (1976–77). Yeekenneenya ebiwandiiko ebikwata ku tterekero n’amateeka g’etterekero ly’ebitabo (1977) n’enzirukanya ya gavumenti ya Tasmania (1979–81). Mu 1983, yali ku kakiiko akaakebera obunene bwa paalamenti ya Tasmania. Omulimu gwe ogwasembayo gwali gwa bwa ssentebe w’ekitongole ekitendeka ebibiina by’abakozi ekya Tasmania Council of Trade Unions Training Authority (1979–91).[3]

Obulamu bwe ng'omuntu

[kyusa | kolera mu edit source]

Yali mufumbo ne Dorothy Rayton gwe yazaala naye abaana babiri ng’omu yamusooka okufa. Cartland yanyumirwanga nnyo fly fishing, okusaabala amaato n'okulinnya ensozi. Yali mmemba wa Athenaeum Club e London wamu n'ekibiina kya Royal Commonwealth Society era ne yeegatta ku Kilabu ya Tasmania ne Royal Yacht Club of Tasmania. Cartland yafa nga 31 Ogwomusanvu 2008 ku myaka 95.[3]

Ebijuliziddwa

[kyusa | kolera mu edit source]
  1. "Sir George Cartland". New Vision. Archived from the original on 23 August 2018. Retrieved 23 August 2018.
  2. "Cartland, Sir George (Barrington), (22 Sept. 1912–31 July 2008), Vice-Chancellor of the University of Tasmania, 1968–77; Chairman, Australian National Accreditation Authority for Translators and Interpreters, 1977–83". WHO'S WHO & WHO WAS WHO. 2007. doi:10.1093/ww/9780199540884.013.U10347. ISBN 978-0-19-954089-1. Retrieved 4 April 2019.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "Sir George Cartland". The Times. No. 69433. 19 September 2008. p. 81.

Lua error: Invalid configuration file.