Uganda National Roads Authority
Ekitongole ky’enguudo ekya Uganda National Roads Authority (UNRA) kyali kitongole kya gavumenti ekyaweebwa obuvunaanyizibwa okukulaakulanya n’okulabirira omukutu gw’enguudo mu ggwanga, okuwabula gavumenti ku nkola y’enguudo mu bulambalamba, okuyambako mu kukola ku nsonga z’entambula y’eggwanga, n’okukola emirimu emirala egimu. [1] UNRA evunaanyizibwa, mu bintu ebirala omuli, okulonda abakola enguudo, okulondoola okuzimba, okuteekawo enteekateeka y’okuddaabiriza, n’okukulembeza emirimu gy’enguudo mu ggwanga. [2]
Ekitebe kyakyo ekikulu
[kyusa | kolera mu edit source]Ekitebe kya UNRA kyali kisangibwa mu UAP Nakawa Business Park, ku 3-5 New Port Bell Road, mu Dviizoni y'e Nakawa ya Kampala, ekibuga ekikulu ekya Uganda era ekisinga obunene. [3] Endagiriro ya UNRA yeeno :0°19'40.0"N, 32°36'46.0"E (Longitude:0.327778; Latitude:32.612778). [4]
Okutwalira awamu
[kyusa | kolera mu edit source]UNRA yatandikibwawo mu 2006 nga palamenti yassaawo etteeka lya Uganda National Roads Authority Act. [1] UNRA yatandika okukola mu bujjuvu nga 1 Ogwomusanvu 2008. [1] UNRA yaggalwawo nga 23 Ogwekkumineebiri, 2024 oluvannyuma lwa pulezidenti museveni okussa omukono ku bbago ly'etteeka ly'okukisazaamu nga 20 Ogwekkuminoogumu.
UNRA efugibwa olukiiko olufuzi olwa ba mmemba omwenda, olukulirwa Angela Kanyima Kiryabwire. Ssentebe eyasooka ku lukiiko olufuzi ye Mwami Chris Kassami eyakulembera enteekateeka y’okussaawo ensengeka z’abaddukanya UNRA ezaasooka. Executive Director eyasooka yali Eng. Peter Ssebanakitta eyalondebwa ku kifo ekyo nga 1 Ogwekkuminoogumu 2007 n’atandika okukolagana n’Olukiiko okuwandiika abakozi mu nsengeka za UNRA. UNRA yatandika okukola nga 1 Ogwomusanvu 2008 ng’ebifo nga ebitundu 80% ebyassibwawo byajjula. Eng. Ssebanakitta yaweereza nga Executive Director okutuusa nga 3 Ogwokusatu 2013 lwe yalekulira olw’ensonga z’obuntu. Ono yasikizibwa Yinginiya Ssebbugga Kimeze mu kifo ky’okola nga Executive Director oluvannyuma n’asikizibwa Eng. James Okiror bwe yayimirizibwa oluvannyuma lw’okugula kkampuni ekola ku luguudo oluva e Mukono–Kyetume–Katosi–Nyenga okulemererwa. Dayirekita omukulu mu kiseera kino yali Allen Kagina eyadda mu bigere bya Yinginiya Okiror mu May 2014. [5] Yadda mu bigere by'eyali akola nga dayirekita omukulu James Okiror. [6]
Pulojekiti ezimaliddwa
[kyusa | kolera mu edit source]

Mu myaka etaano egyasooka egy’ekitongole kino, omukutu gw’enguudo gweyongera okuva ku kiromita 10,800 (6,700 mi) okutuuka ku kiromita 21,000 (13,000 mi) . [7]
Okusinziira ku alipoota eyafulumizibwa mu Gwomusanvu 2015,kiromita 4,000 (2,500 mi) (ebitundu 19%) ku kiromita 21,000 (13,000 mi) omukutu gw’enguudo z’eggwanga gwakolebwa. [8] Omugatte gwa kiromita 1,500 (930 mi) ez’enguudo zaalongoosebwa okuva ku mayinja okutuuka ku bituminous surface wakati wa 2005 ne 2010. [9] Omugatte gwa kiromita 5,000 (3,107 mi) z’enguudo ziteekeddwateekeddwa okuteekebwako kolaasi nga Ogwekkumineebiri gwa 2016 tegunnatuuka. [10]
Ezimu ku nguudo ezimaze okuggwa okuva mu 2008 kuliko:
- Oluguudo lwa Kabale–Kisoro–Bunagana (lwamalirizibwa mu 2012) [7] [11] [12]
- Oluguudo lwa Fort Portal–Bundibugyo–Lamia (lwamalirizibwa mu Gwokusatu 2014) [13]
- Oluguudo lwa Gayaza-Ziroobwe [7] [14]
- Oluguudo lwa Matugga-Kapeeka [7]
- Oluguudo lwa Soroti–Dokolo–Lira (lwamalirizibwa mu 2010) [15]
- Oluguudo lwa Jinja – Bugiri (lwamalirizibwa mu 2010) [16] [17]
- Oluguudo lwa Kampala–Mityana (lwaggwa mu Gwomusanvu 2012) [18]
- Oluguudo lw’e Masaka – Mbarara [19]
- Oluguudo lwa Lira – Kamdini – Karuma (lwamalirizibwa mu Gwomunaana 2011) [20]
- Oluguudo lwa Kazo – Ibanda – Kamwenge (lwamalirizibwa mu Gwokusatu 2014) [21] [22]
- Oluguudo lwa Nyakahita – Kazo (lwaggwa mu Gwokubiri 2014) [23]
Pulojekiti z’okuzimba ezigenda mu maaso
[kyusa | kolera mu edit source]We bwatuukira mu Gwekkumi 2017, pulojekiti z’okuzimba ennene zino wammanga nga zaali zilabirirwa UNRA bwe zaali zigenda mu maaso.
- Oluguudo lwa Gulu–Atiak–Nimule [24] [25]
- Oluguudo lwa Tororo–Mbale–Soroti [24] [26]
- Oluguudo lwa Vurra–Arua–Koboko–Oraba [24] [27]
- Oluguudo lwa Mbarara Northern Bypass Road [24] [28]
- Oluguudo lwa Kampala Northern Bypass Highway [24] [29]
- Oluguudo lwa Mbarara–Ntungamo–Kabale–Katuna [24] [30]
- Oluguudo lwa Entebbe okudda e Kampala [24] [31]
- Olutindo lwa Jinja olupya [27] [32]
- Oluguudo lwa Mukono–Kyetume–Katosi–Nyenga [24] [33]
- Oluguudo lwa Hoima–Kaiso–Tonya [34] [35]
- Oluguudo lwa Hoima–Butiaba–Wenseko [36]
- Oluguudo lwa Kampala–Mpigi [37]
Pulojekiti ezigenda okukolebwa
[kyusa | kolera mu edit source]We bwatuukira mu Gwomukaaga 2015, UNRA yawandiika pulojekiti z’okuzimba ennene zino wammanga ng’ezigenda okukolebwa:
Okuddamu okutereeza
[kyusa | kolera mu edit source]Ng’omu ku kaweefube w’okuddamu okutegeka n’okuddamu okutereeza, Allen Kagina, akulira kkampuni eno, yagoba abakozi ba kkampuni bonna 866 abaali basigaddewo n’addamu okulanga ebifo by’abakozi byonna. [42] Okugobwa kw’abakozi kwali kwongera ku ba maneja 80 abaagobwa mu Gwomukaaga 2015, [43] n’abakozi abalala 58 abaagobwa mu Gwomwenda 2015 ng’ebitongole by’okugula ebintu n’okupima ebipimo bifuniddwa okuva ebweru. [44] [45] Mu Gwolubereberye 2016, amawulire agafulumira mu mawulire gaalaga nti omugatte gw’abakozi abaweebwa ekitongole kino gwali gwongezeddwa okutuuka ku 1,740. [46]
Enfuga yaakyo
[kyusa | kolera mu edit source]Mu Ogwokusatu gwa 2017, olukiiko olufuzi olupya lwalondebwa okuweereza okumala emyaka esatu. Abakiise ku lukiiko olufuzi oluliwo kati be bano: [47]
- Fred Omach : Ssentebe
- Allen Kagina : Akulira emirimu
- Sam Bagonza: Mukiise
- Umar Bagampadde: Mukiise
- Joseph Muvawala: Mukiise
- Laban Mbulamuko: Mukiise
- Petra Sansa Tenywa: Mukiise.
Laba ne
[kyusa | kolera mu edit source]Ebijuliziddwa
[kyusa | kolera mu edit source]Ebijuliziddwa wabweru wa wikipedia
[kyusa | kolera mu edit source]- Omukutu gw'ekitongole ky'enguudo mu Uganda Archived
- Engabanya Ennene Ensimbi Mu Bajeti Y'ekitongole ky'enguudo Ekola Ebyewuunyo? Archived
- UNRA: Okuzimba oluguudo lwa Kampala – Jinja Expressway
- Obutakwatagana mu bitundu: Emboozi y'okuzimba enguudo mu Uganda
- UNRA Ku myaka 6 - 1 July 2014
- 1 2 3 https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=on%20this%20page.-,Rwanyekiro%2C%20Isaiah%20(16%20July%202014).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(6%20July%202015).,-Issues
- ↑ "Archive copy". Archived from the original on 2024-12-10. Retrieved 2025-10-31.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link) - ↑ https://www.google.com/maps/place/0%C2%B019'40.0%22N+32%C2%B036'46.0%22E/@0.32773,32.611994,223m/data=!3m1!1e3!4m5!3m4!1s0x0:0x0!8m2!3d0.3277778!4d32.6127778
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Bwire%2C%20Nelson%20(27%20April%202015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Paul%20Tajuba%2C%20and%20Frederic%20Musisi%20(30%20August%202014).,-Issues
- 1 2 3 4 https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=on%20this%20page.-,Muleme%2C%20Geoffrey%20(11%20September%202013).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Bwambale%2C%20Taddeo%20(30%20June%202015).,-Issues
- ↑ http://www.newvision.co.ug/D/8/220/742410
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,EAAB%20(1%20January%202015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Balagadde%2C%20Samuel%20(7%20October%202012).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(1%20July%202015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Solomon%20Muyita%2C%20and%20Fredrick%20Sooma%20(11%20January%202010).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,UNRA%20(2015).,-Issues
- 1 2 3 4 5 6 7 8 https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=on%20this%20page.-,UNRA.,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Apiliga%2C%20Francis%20(1%20June%202011).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Sekanjako%2C%20Henry%20(25%20July%202012).,-Issues
- 1 2 https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=on%20this%20page.-,EAAB%20(5%20June%202014).,-Issues
- ↑ https://lg.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?from=en&to=lg&page=Uganda+National+Roads+Authority#:~:text=View-,Nahamya%2C%20Joshua%20(1%20March%202015).,-Issues
- ↑ Anguyo, Innocent (13 May 2014). "Portuguese firm awarded sh200b Northern Bypass contract". Retrieved 28 June 2015.
- ↑ Maseruka, Josephine (2013). "Corruption cited in Mbarara-Katuna road reconstruction". Archived from the original on 2015-06-30. Retrieved 28 June 2015.
- ↑ Malaba, Tom (30 January 2014). "UNRA to Compensate People Affected by Entebbe Expressway Next month". Uganda Radio Network (URN). Retrieved 19 June 2014.
- ↑ UNRA (2015). "Major Bridges under construction". Uganda National Roads Authority. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved 1 July 2015.
- ↑ Kasozi, Ephraim (15 January 2015). "UNRA gives new Katosi deal to SBI". Retrieved 28 June 2015.
- ↑ Vision, Reporter (11 August 2011). "Hoima-Kaiso Tonya road works start". Archived from the original on 16 August 2011. Retrieved 20 June 2014.
- ↑ Otage, Stephen (28 April 2014). "Hoima-Tonya road to be ready by July". Retrieved 20 June 2014.
- ↑ Arinaitwe, Solomon (7 May 2014). "Works ministry needs Shs130 billion for road projects in Bunyoro". Archived from the original on 8 May 2014. Retrieved 20 June 2014.
- ↑ Musisi, Frederic (30 December 2016). "Kampala-Mpigi Expressway project kicks off in 2018". Retrieved 30 October 2017.
- ↑ UNRA. "Kigumba-Masindi-Hoima-Bulima-Kabwoya (Funded by AfDB/GOU)". Uganda National Roads Authority. Archived from the original on 10 December 2024. Retrieved 1 July 2015.
- ↑ Rwothungeyo, Billy (2012). "Hoima-Butiaba-Wanseko road for upgrade". Retrieved 20 June 2014.
- ↑ UNRA. "Rukungiri-Kihihi-Ishasha-Kambuga/Kihihi-Kanungu-Kambuga (Funded by AfDB/GOU)". Uganda National Roads Authority. Archived from the original on 10 December 2024. Retrieved 1 July 2015.
- ↑ Kagenda, Patrick (15 June 2015). "Uganda: AfDB Gives Uganda U.S. $109 Million for Roads". Retrieved 28 June 2015.
- ↑ Kasozi, Ephraim (29 September 2015). "UNRA sacks all employees". Retrieved 29 September 2015.
- ↑ Musisi, Frederic (23 June 2015). "Kagina fires 80 UNRA staff". Retrieved 29 September 2015.
- ↑ Ahimbisibwe, Patience (16 September 2015). "Kagina lays off 50 more UNRA staff". Archived from the original on 18 September 2015. Retrieved 29 September 2015.
- ↑ Namutebi, Joyce (16 July 2015). "MPs query UNRA top managers' sacking". Retrieved 17 July 2015.
- ↑ Wesonga, Nelson (29 January 2016). "EU queries planned UNRA 1,740 recruitment". Retrieved 29 January 2016.
- ↑ Mafabi, David (15 March 2017). "Ex-minister Omach to head UNRA board". Retrieved 25 March 2019.