Abby Mukiibi Nkaaga
Abby Mukiibi Nkaaga Munnakatemba, omukozi wa firimu, kazannyirizi, ateekateeka ebifulumizibwa ku mpewo za leediyo, nga munnayuganda awangudde engule nnyingi, amannyiddwa nnyo mu mizannyo gya siteegi, firimu, ttivvi ne leediyo.[1] Ono ye mutandisi w’ekibiina kya Afri Talent, ekibiina kya Uganda ekya katemba era muwerezawa leediyo omugundivu ku 88.8 CBS mu Kampala. Asinze kuzannya bifo bya busirikale/bunnamaggye mu firimu nga The Last King of Scotland (Nga Masanga), Some time in April mu April (Nga Colonel Bagosora), The Silent Army (Nga Michel Obeke) ne The Mercy of the Jungle (Nga Major). [2][3] Mu 2015 yateekebwa omukutu gwa Big Eye mu kifo nnamba 1# ku lukalala lwa bakazannyirizi bannayuganda ekkumi abasinga..
Emirimu gye.
[kyusa | kolera mu edit source]Ku siteegi
[kyusa | kolera mu edit source]Nkaaga yatandika ng'omuwagizi mu kibiina kya kitaawe omuto, Omugave Ndugwa The Black Pearls mu 1988. Yakola ku mizannyo mingi kyokka yatandika okumanyika bweyazannya ng'akulembeddemu mu muzannyo Ziribasanga Ne Sanyu. Ebiseera ebyo ebitundu ng'ebyo baabirekeranga Fred Kalule, Ndugwa n'omulangira Kayondo, ezaali emunyeenye ebir'ebyo. Kato Lubwama n'egimu ku mikwano gye baava mu Black Pearls mu 1993. Nkaaga naye yatandikawo Afri Talent ne banne abalala Ruth Wanyana, Brenda Nanyonjo, Michael Mabira, Bob Bulime ne John Segawa. Ekitundu kyeyazannya ekyamuggyayo ennyo mu Afri Talent kyali bweyazannya nga Chombe, omukulembeze atalina kisa ataafangayo ku bizibu by'amaka g'abaserikale. Enzannya ye yasikiriza omuduumizi w’amagye ga Uganda (UPDF) , Gen Mugisha Muntu eyatendereza Mukiibi olw’ekuzannya. Yafuna awaadi y’omuzannyi asinga mu mpaka za Uganda National Theatre Awards mu 1994 bwe yazannya nga Kabaka Muteesa II mu firimu ya Ssaagala agalamidde. Emizannyo hye emirala mu katemba mulimu E Kya Munzikiza, Omuyaga Mu Makoola, Omusaayi Gw'obutiko, Olujegere Lw'obulamu, Galimpitawa ne ba The Black Pearls and Orders, The Best of Abby ne Patricko, Ensitaano, Safari, Sebalamu, Tebeesigwa, Mbyaase n'Akandolindoli ku Afri Talent.[4][5]
Firimu
[kyusa | kolera mu edit source]Mukiibi yatandika okulabikira mu firimu mu 1996 ng'atandika ne Fire of Hope. Mu 2005, yazannya ekifo ky’omuntu omukambwe era omubbi omukulu nga Col Bagosora mu firimu eya HBO Sometimes in April, ekwata ku kittabantu ky'e Rwanda mu 1994. Enzannya ye mu Sometimes mu April yaamuweesa okusiimiibwa n'okumanyika mu ttundutundu ly’obuvanjuba bwa Afrika era n’atandika okufuna ebitundu by'okuzannya mu zi firimu ku mutendera gw'ensi yonna omuli okuzannya ekitundu mu firimu ya Hollywood eya The Last King of Scotland mu 2006 n’ekitundu mu firimu ya South Afrika The Silent Army mu 2008 ekwata ku lutalo LRA mu bukiika kkono bwa Uganda[6] . Yazannya ekifo kya Major mu firimu endala ey’ekittabantu ekya Rwanda eya The Mercy of the Jungle mu 2018. Ebifo bya firimu ebirala byeyazannya mulimu John mu Imperial Blue (2019) ne Golomadi mu firimu ya katemba ey'eby'amateeka egenda okufuluma eya Kafa Coh.[7]
Leediyo
[kyusa | kolera mu edit source]Abby Mukiibi yazuulibwa Daudi Ochieng ne Peter Sematimba okwegatta ku leediyo mu 1996 era bwebaggulawo leediyo eya CBS. Yatandika okuweereza mu pulogulaamu y'ebyemizannyo eyokumakya Kalisoliso w'emizannyo era agiweerezza okuva ebiseera ebyo , naasigala nga y'omu ku bakozi ba leediyo asinze okuweereza ebbanga eggwanvu mu pulogulamu ku leediyo mu Uganda. Oluvannyuma yakuzibwa okufuuka akulira ebiweerezebwa ku mpewo ow'omukutu.[8][9]
.
Obulamu bwe
[kyusa | kolera mu edit source]Nkaaga yazaalibwa mu Jinja eri omugenzi Haji Erias Simwogerere n’omugenzi Hajati Madina Simwogerere. Yakulira mu mayumba g'e Jinja Walukuba . Yasoma bya Kuyimba, Amazina ne Katemba (MDD) mu yunivasite eye Makerere. Mufumbo ne Stella Namatovu era balina abaana bana.
Firimu zaalabikiddemu.
[kyusa | kolera mu edit source]| Omwaka | Firimu/Firimu | Omugaso | Ebiwandiiko |
|---|---|---|---|
| 1994 | Omuliro gw'essuubi | ||
| 1996 | Ekiwandiiko ekisembayo (Ultimatum). | ||
| 1998. Omuwandiisi w’ebitabo | Ensalo za Geyeena | ||
| 2000-2004 | Ensitano (Okusika omuguwa) . | Sabbuuni wa Ttivvi eya Afri-Talent ku WBS TV. | |
| 2002. Omuwandiisi w’ebitabo | Omo Londa Ekibokisi | (Ye kennyini - Omukyaza) | Omuzannyo gwa TV |
| 2005. Omuwandiisi w’ebitabo | Oluusi mu mwezi gw’okuna | Colonel Bagosora, omusajja omulala | Firimu ya HBO Television eyalagirwa Raul Peck |
| 2006 | Kabaka Asembayo mu Scotland | Masanga | Firimu ya Hollywood eyalagirwa Kevin Macdonald |
| 2007 | Obulamu Obulungi | (Ye kennyini - Omukyaza) | Omusomo gw'ebyobulamu ku TV |
| 2008 | Amaanyi g’Omugenyi | Elagiddwa Mariam Ndagire | |
| White Light/Eggye erisirise | Michel Obeke | Firimu ya South Afrika | |
| Yimirirako Uganda | (Ye kennyini - Omulamuzi) | MNET Africa TV Omusomo gwa Comedy | |
| 2009 | Emitima mu bitundutundu | Elagiddwa Mariam Ndagire | |
| 2017 | Bella | Firimu ya Matt Bish eyalagirira | |
| 2018 | Obusaasizi bw’ensiko | Kikukulu | Firimu y’ekittabantu e Rwanda eyalagirwa Joel Karekezi |
| 2019 | Bbululu wa Imperial | Yokaana | Elagiddwa Dan Moss |
| 2020 | Kafa Coh | Golomadi | Firimu ya Amani Film House. |
| 2021. Omuntu w’abantu | Sanyu | Omuzannyo gwa TV ku Pearl Magic Prime. |
Ebijuliziddwa.
[kyusa | kolera mu edit source]- ↑ Kasadha, Badru. "Celebrated actor, Abby Mukiibi declares intention to join politics". Eagle News. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ "ABBY NKAAGA MUKIIBI". African Cultures. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ "Abby Mukiibi And Patriko Mujuuka Set For 3-Hour 'Nonstop Nonsense". Chano8. Archived from the original on 24 October 2020. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ Nantaba, Agnes (24 August 2015). "I am my own fan!". The Independent. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ Badru Zziwa, Hassan. "How ABBY MUKIIBI risked it all to cut it as an all-rounder". The Observer. Archived from the original on 24 October 2020. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ Ssejjengo, Emmanuel. "Abby Mukiibi brings Kony to the silver screen". New Vision. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ "Abby Mukiibi in international movie deal". Big Eye. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ "Defiant Abbey Mukibi asked to resign from CBS radio". Whisper Eye. Retrieved 21 October 2020.
- ↑ Walakira, Joshua. "CBS BOSS ABBEY MUKIIBI; I CAN'T FIGHT BOBI WINE". Mulengera News. Archived from the original on 24 October 2020. Retrieved 21 October 2020.